Nazar Nedir?

Nazar Nedir? Nazar İnancı ve Kökenleri

Nazar nedir?
Nazar inancı, bir kişinin başka bir insana, hayvana ya da nesneye bakışıyla zarar verebileceği düşüncesine dayanır. Bu inanış, dünyanın birçok kültüründe binlerce yıldır varlığını sürdürmektedir. Kıskançlık, hayranlık ya da kötü niyetle atıldığına inanılan bu bakışın; hastalık, şanssızlık ve ani olumsuzluklara yol açtığı kabul edilir.

Nazar, en yalın haliyle “bir bakışın zarar verme gücü” olarak tanımlanabilir.

Nazar İnancı Dünyanın Farklı Kültürlerinde

Nazar inancı tek bir coğrafyaya özgü değildir. Aksine, farklı toplumlarda farklı şekillerde yorumlanmıştır:

• Akdeniz kültürlerinde nazar; ilahi, adil ama aynı zamanda cezalandırıcı bir güç olarak görülür.

• Eski Mısır’da, nazarın tanrısal bir güç olduğu ve gözler aracılığıyla yayıldığına inanılırdı.

• Filipinler’de, bu güç tek bir kişinin gözünden ya da ağzından kaynaklanır.

• Meksika’da, nazar kötü bir “hava” ya da yayılabilen bir hastalık gibi algılanır.

• Hindistan’da, nazar iyi-kötü ikiliğinden ziyade, zihinden yayılan bir enerji olarak düşünülür.

• Guatemala’da, nazar yalnızca bir sebep değil, aynı zamanda bir hastalığın adıdır.

Tüm bu yorumların ortak noktası şudur:
👉 Bir bakışın, başka bir varlığa ani ve beklenmedik zarar verebileceği inancı.

Nazara Karşı Ortak İtalyan Tılsımları.

Nazarı Kim Atar? Kimler Nazar Değdirir?

“Nazarı kim atar?” sorusunun cevabı kültürden kültüre değişir:

• Bazı toplumlarda nazar yabancılardan gelir (Meksika)

• Bazılarında akrabalar en büyük risk olarak görülür (İran)

• Tunus’ta marjinal bireylerin nazar değdirdiğine inanılır

• Hindistan’da ise insanlar, tanrılar ve hatta hayvanlar bile nazar değdirebilir

Bazı inanışlarda yüksek dini figürlerin, bazılarında cadıların ya da büyücülükle ilişkilendirilen kişilerin nazar gücüne sahip olduğu düşünülür.

Nazar Kime ve Neye Değer?

Nazarın hedefi de kültürlere göre değişkenlik gösterir:

• Bebekler ve çocuklar (özellikle Meksika ve Filipinler’de)

• Kadınlar ve hassas bireyler (Akdeniz kültürlerinde)

• Zenginler ve kıskanılan kişiler

• Yeni alınmış evler, arabalar, hayvanlar ve değerli eşyalar

Buradaki temel çelişki şudur:
Nazar bazen “zayıflara” değer, bazen ise tam tersine “güçlü ve imrenilen” kişilere.

Nazara Karşı Tılsımlar ve Korunma Yöntemleri

Nazar inancı, tarih boyunca birçok muska ve tılsımın ortaya çıkmasına neden olmuştur.

İtalya ve Akdeniz’de Nazara Karşı Tılsımlar

• Altın, gümüş, bronz ve kehribar takılar

• Davut Yıldızı (Magen David)

• Açık el (Hamsa), balık ve göz figürleri

• “Feige” adı verilen el hareketi (başparmağın iki parmak arasına sıkıştırılması)

Malta’da

• Balıkçı teknelerinin pruvalarına çizilen göz sembolleri

• Araçların tamponlarına veya bagaj kapaklarına yapılan göz çizimleri

• “Allah seni nazardan korusun” ifadesi günlük dilde sıkça kullanılır

Nazar Boncuğu ve Türkiye’de Nazar İnancı

Türkiye’de nazara karşı en yaygın kullanılan sembol nazar boncuğudur.
Evlerde, arabalarda, iş yerlerinde ve takı olarak sıkça kullanılır.

Türkçede “nazar” olarak adlandırılan bu inanç, İslamiyet’ten önce de var olmuştur ve:

• İslam

• Hristiyanlık

• Yahudilik

• Zerdüştlük

gibi dinlerin hepsinde farklı şekillerde yer alır.

Nazar ve Popüler Kültür: Sauron’un Gözü

Nazar sembolizmi modern kültürde de güçlüdür.
Yüzüklerin Efendisi serisindeki Sauron’un Kapaksız Gözü, nazarın modern bir temsili olarak yorumlanabilir.

• Göz, mutlak gücün ve gözetlemenin sembolüdür

• Yüzük, gözün gücünü ileten bir kanaldır

• Sauron’un köleleri de “küçük gözler” haline gelir

Bu anlatım, gözün yıkıcı ve kontrol edici gücünü sembolik olarak yansıtır.

Sauron’un Kapaksız Gözü

---

Nazar: Evrensel Bir Kültürel Fenomen

Nazar evrensel olarak kabul edilsin ya da edilmesin, dünyanın en yaygın kültürel inançlarından biridir.
Günümüzde bu sembol, yalnızca bir korunma aracı değil; aynı zamanda sanat, moda ve mücevher tasarımında güçlü bir ilham kaynağıdır.

Nazar evrensel olarak kabul edilsin veya edilmesin, yaygın bir kültürel olgudur. Modern zamanlarda eskisinden daha popüler ve bugün birçok tasarımcıya ilham veriyor.

Geçen sene tasarladığım ama 2021'de piyasaya sürdüğüm Nazar Çiçeği kolye

Nazar Gülü Kolye ve Nazar Çiçeği Koleksiyonu

Geçtiğimiz yıl tasarlayıp 2021’de piyasaya sunduğum Nazar Çiçeği  Kolye, bu kadim sembolün modern bir yorumudur.

Lütfen Nazar Çiçeği koleksiyonumuza buradan göz atmayı unutmayın.

REFERANSLAR

Nazar - Clarence Maloney (1976)

(Gorgon ve Basilisk Gwenyth Hood olarak Sauron)